Bultenler

Geri

Haftaya Dair Hukuki Gelişmeler

1.İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Yapılan Önemli Değişiklikler

İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (“Kanun”), 5 Nisan 2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Söz konusu Kanun ile birlikte birçok kanunda önemli değişiklikler yapılmıştır.

Söz konusu Kanun’a göre:

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

İcra müdürü, haciz yapılması talep edilen yerin konut olduğunu tespit ederse, bu yerde haciz yapılmasına karar verecek ve bu kararı derhal icra mahkemesinin onayına sunacaktır. Mahkeme, dosyanın tevdi edildiği tarihten itibaren en geç üç gün içinde dosya üzerinden yapacağı inceleme sonunda haciz yapılması talep edilen yerin konut olduğunun anlaşılması halinde kararın onaylanmasına kesin olarak karar verecektir. Bu kararın icra dairesine bildirilmesi üzerine haciz işlemleri yapılacaktır.

Para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika veya süs eşyası gibi kıymetli şeyler hariç olmak üzere, borçlu ve aynı çatı altında yaşayan aile bireylerine ait kişisel eşya ile ailenin ortak kullanımına hizmet eden tüm ev eşyası haczolunamayacaktır.

Borçlunun kendi yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır mallarıyle taşınmazlarından ve alacak ve haklarından alacaklının ana, faiz ve masraflar da dahil olmak üzere bütün alacaklarına yetecek miktarı haczolunacak; ancak bu miktarı aşacak şekilde haciz yapılamayacaktır.
Muhafaza işleminin dayanağı olan haciz kalkmış olup da yedieminde bulunan mallar, takibin yapıldığı yer icra dairesince 88/a maddesi uyarınca resen tasfiye edilecektir. Tasfiye edilecek mallara ilişkin bilgiler, icra dairesince Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sisteminde duyurulacaktır. İcra dairesi, borçluya tebligat çıkararak tebliğ tarihinden itibaren on gün içinde tarifeye göre belirlenen yedieminlik ücretini ödemek suretiyle malı teslim alabileceğini, aksi halde müteakip fıkralar uyarınca malın tasfiye edileceğini ihtar edecektir. Tasfiye masrafları, öncelikle dosyadaki avanstan, avansın bulunmaması halinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacaktır. Dosyaya ödenen tutarın, Adalet Bakanlığı bütçesinden yapılan masrafı karşılayamaması halinde icra dairesi, bakiye masrafın, borçludan tahsili için tahsil dairesine bildirimde bulunacaktır.
Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla, muhafaza işleminin dayanağı olan haciz kalkmış olup da yedieminde bulunan mallar, takibin yapıldığı yer icra dairesince bu madde uyarınca resen tasfiye edilecektir. Adalet Bakanlığı, tasfiye edilecek malların sayısını dikkate alarak takibin yapıldığı yer icra dairelerinden birini veya birkaçını ya da takibin yapıldığı yerin bağlı olduğu ilin adıyla anılan icra dairelerinden birini veya birkaçını tasfiye işlemlerini yürütmekle görevlendirebilecektir.

2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler:

Uyuşturucu maddelerin kesin olarak raporları alındıktan sonra, yönetmelikte belirlenen usule uygun olarak alınacak örneklerin saklanması kaydıyla müsaderesine sulh ceza hâkimliğince soruşturmanın her safhasında karar verilecektir.
Müsaderesine karar verilen uyuşturucu maddeler gereği yapılmak üzere mühürlü olarak mahalli mülki amirliğe teslim edilecektir. Örnek olarak alınan uyuşturucu maddeler hükümle birlikte müsadere edilir ve ancak hükmün kesinleşmesinden sonra mahalli mülki amirliğe teslim edilecektir.

6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler:

Kanun’un 12. maddesine göçmen kaçakçılığı suçu da eklenmiştir.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Avukatların büro kurma giderlerinin karşılanması için kredi ve finans kuruluşları ile kredi veren kamu kurum ve kuruluşlarınca uygun şartlarda finansman desteği sağlanacaktır.
Mesleğin ilk beş yılında baro keseneği alınmayacaktır.
Adli yardım sisteminin güçlendirilmesi amacıyla adli yardım bürosunun gelirleri arasında yer alan harçların ve para cezalarının oranı yüzde 2'den yüzde 3'e çıkarılmıştır.

3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Hak sahipliği sonucunu doğuran durumlardan sayılan, “5434 sayılı Kanunun mülga 45 inci maddesi ile 5510 sayılı Kanunun 47 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen haller kapsamında vazife malulü sayılan; Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının erbaş ve erler dahil askeri personeli ile Emniyet Teşkilatından Emniyet Hizmetleri Sınıfına mensup personeli ve ceza infaz kurumu müdürü, infaz ve koruma başmemuru ve infaz ve koruma memuru unvanlı ceza infaz kurumu personeli,” şeklinde düzenlenmiştir.

4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Türk Medeni Kanunu’nun 437. maddesi bağlamında, Hâkim, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasında ilgili kişiyi dinleyecek, tahkikatı tamamlayacak ve gecikmeksizin en geç iki gün içinde kararını verecektir.

5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler:

Asliye ticaret mahkemelerinde tek hakimle görülen konusu parayla ölçülebilen uyuşmazlıklarda, dava değeri 500 bin liradan bir milyon liraya çıkarılmıştır. Söz konusu parasal sınır her yıl yeniden değerleme oranında artırılacaktır.

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Göçmen kaçakçılığı suçuyla daha etkin mücadele edilmesi ve caydırıcılığın sağlanması amacıyla Türk Ceza Kanunu'nda değişikliğe gidilerek, göçmen kaçakçılığı suçu için verilen cezanın alt sınırı 3 yıldan 5 yıla çıkarılmıştır.
Sentetik uyuşturucu ve uyarıcı maddelerin topluma ve bireylere verdiği zararların önüne geçilmesi, bu maddelerin imal ve ticareti suçuyla daha etkin mücadele edilmesi amacıyla sentetik katinon ve türevleri, sentetik opioid ve türevleri ile amfetamin ve türevlerinin imal ve ticareti suçuna ilişkin ceza, yarı oranında artırılacaktır.
Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanma suçunda erteleme kararı kolluk birimlerine de bildirilecektir. Erteleme süresi zarfında şüpheli hakkında asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanacaktır.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Soruşturmacı, faaliyetlerini izlemekle görevlendirildiği örgüte ilişkin her türlü araştırmada bulunmak ve bu örgütün faaliyetleri çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili delilleri toplamakla yükümlüdür. Hâkim, soruşturmacının uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçu bakımından kamuya açık yerlerde ve işyerlerinde delil toplamak amacıyla ses veya görüntü kaydı yapmasına izin verebilecektir.

Sanık hakkında, toplanan delillere göre mahkûmiyet, ceza verilmesine yer olmadığı ve güvenlik tedbiri dışında bir karar verilmesi gerektiği kanısına varılırsa, sorgusu yapılmamış olsa da dava yokluğunda bitirilebilecektir.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına itiraz edilmesi halinde itiraz mercii, karar ve hükmü inceleyecek; usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılık tespit ettiği takdirde, gerekçesini göstererek karar ve hükmü kaldırır ve gereğinin yapılması için dosyayı mahkemesine gönderecektir.

Bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin kesin nitelikteki kararlarına karşı bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığı, re’sen veya istem üzerine, kararın kendisine verildiği tarihten itibaren otuz gün içinde kararı veren daireye itiraz edebilecektir. Sanığın lehine itirazda süre aranmaz. Sanık aleyhine itiraz edilebilmesi için kararı etkileyecek nitelikte esaslı bir hatanın bulunması zorunlu olup, bu itiraz sanık veya müdafiine daire tarafından tebliğ olunacaktır. Tebligat, ilgililerin dava dosyasından belirlenen son adreslerine yapılmasıyla geçerli olacaktır. İlgililer, tebliğden itibaren yedi gün içinde yazılı olarak cevap verebilecektir.

5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler:

Çocuğunun hastalığı nedeniyle kadın hükümlünün cezasının infazının ertelenmesine ilişkin Kanun maddesi eklenmiştir. Buna göre, infazına başlanmış olsa bile, toplam on yıl veya daha az süreli hapis cezasına mahkûm olan veya adli para cezası infaz sürecinde hapis cezasına çevrilen kadın hükümlünün, engelliliği nedeniyle bakıma muhtaç olan veya ağır bir hastalığa maruz kalan on sekiz yaşını doldurmamış çocuğunun bulunması ve toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturmayacağının değerlendirilmesi hâlinde, cezasının infazı Cumhuriyet Başsavcılığınca bir yıla kadar ertelenebilecektir. Erteleme süresi her defasında altı ayı geçmemek üzere en çok dört kez uzatılabilecektir. Erteleme süresi içinde zamanaşımı işlemeyecektir. Çocuğun engellilik nedeniyle bakıma muhtaç olma veya ağır hastalık hâli, 16’ncı maddenin üçüncü fıkrasına göre belirlenecektir. Erteleme süresi içinde; hükümlünün ertelemenin amacına veya yükümlülüklere aykırı davrandığının denetimli serbestlik müdürlüğü veya kolluk birimlerince tespit edilmesi, hükümlü hakkında kasten işlenen bir suçtan dolayı kamu davası açılması veya çocuğun iyileşmesi hâlinde, erteleme kararı kaldırılarak ceza derhâl infaz olunacaktır.

Türk Ceza Kanunu’nun 191 inci maddesinde yer alan kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak suçundan hükümlü olanların tedavi ve rehabilitasyon programlarına katılması zorunlu tutulmuştur. Bu suçtan hükümlü olanlar için tedavi ve rehabilitasyon programlarının uygulanacağı müstakil ceza infaz kurumları açılabileceği gibi mevcut ceza infaz kurumlarının bir bölümü de bu amaç için düzenlenebilecektir.

5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

“Tüzel kişilerin sorumluluğu” başlıklı 43/A maddesi tüm tüzel kişileri kapsayacak şekilde düzenlenmiştir.

5402 sayılı Denetimli Serbestlik Hizmetleri Kanunu’na yapılan değişiklikler:

Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullananlar hakkında uygulanacak tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirlerine ilişkin görevler düzenlenmiştir.

5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Kanunun 3’üncü maddesi kapsamındaki suçları ihbar edenler ile 23’üncü maddesi gereğince ikramiye ödenmesi öngörülen muhbirlerin kimliği izinleri olmadıkça veya ihbarın niteliği haklarında suç oluşturmadıkça hiçbir şekilde açıklanamayacaktır. Bu kişiler hakkında tanıkların korunmasına ilişkin hükümler uygulanacaktır. Bu Kanunun 3’üncü maddesi ile 23’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtilen suçlardan elde edilen malvarlığı değerlerini ihbar edenler ile bu suçlardan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçunu ihbar edenler hakkında da bu fıkra hükümleri uygulanacaktır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri bir milyon Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanacaktır.

Ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak düzenlenmiştir. Eklenen menfi tespit ve istirdat davaları hakkındaki hüküm, 1/9/2023 tarihinde ve sonrasında açılacak davalar hakkında uygulanacaktır.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Arabulucu, arabuluculuk son tutanağı ve sonuçları konusunda taraflara gerekli açıklamaları yapacak ve taraflar hazır değilse her türlü iletişim vasıtasını kullanarak hazır bulunmayan tarafları bilgilendirecektir.

7282 sayılı Arabuluculuk Sonucunda Yapılan Milletlerarası Sulh Anlaşmaları Hakkında Birleşmiş Milletler Konvansiyonunun Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanunla kabul edilen Sözleşme kapsamında arabuluculuk sonucu düzenlenen sulh anlaşma belgelerinin yerine getirilmesi için icra edilebilirlik şerhinin asliye ticaret mahkemesinden alınması zorunlu tutulmuştur.

Taşınmazın devrine veya taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak kurulmasına ilişkin uyuşmazlıklar arabuluculuğa elverişlidir. Bu uyuşmazlıklarda, tarafların yazılı olarak kararlaştırması ve arabulucunun bu kararı tutanak altına alması halinde arabulucunun talebiyle, arabuluculuk süreciyle sınırlı olmak ve konulduğu tarihten itibaren üç ayı geçmemek üzere tasarruf yetkisinin kısıtlandığına dair tapu siciline şerh verilecektir. Bu şerh, tarafların anlaşamaması veya tarafların şerhin kaldırılması konusunda anlaşması halinde arabulucunun talebiyle, üç aylık sürenin sonunda ise kendiliğinden kalkacaktır.

Kanunlarda icra edilebilirlik şerhi alınmasının zorunlu kılındığı haller hariç, taraflar ve avukatları ile arabulucunun, ticari uyuşmazlıklar bakımından ise avukatlar ile arabulucunun birlikte imzaladıkları anlaşma belgesi, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılacaktır.

Arabulucu, avukatı bulunsa bile asıl tarafı da bilgilendirecektir.

Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından sonra, başvuran taraf aleyhine uyuşmazlık konusuyla ilgili olarak icra takibi yapılması durumunda, başvuran tarafın bu takibe karşı son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde 2004 sayılı Kanunun 72 nci maddesi uyarınca menfi tespit davası açması ve talep etmesi halinde 2004 sayılı Kanunun 72 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uygulanacaktır.

Aşağıdaki uyuşmazlıklarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır:

Kiralanan taşınmazların 2004 sayılı Kanuna göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler hariç olmak üzere, kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklar.
Taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklar.
23/6/1965 tarihli ve 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunundan kaynaklanan uyuşmazlıklar.
Komşu hakkından kaynaklanan uyuşmazlıklar.

Bu kapsamda düzenlenen anlaşma belgesinin icra edilebilirliğine ilişkin şerhin alınması zorunlu olup bu şerh taşınmazla ilgili anlaşma belgeleri bakımından taşınmazın bulunduğu yer, diğer anlaşma belgeleri bakımından ise arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesinden alınacaktır.

6384 sayılı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine Yapılmış Bazı Başvuruların Tazminat Ödenmek Suretiyle Çözümüne Dair Kanun’da yapılan değişiklikler:

Kanun kapsamında yapılacak müracaatlar hakkında karar vermek üzere Bakanlığın merkez teşkilatı ile bağlı ve ilgili kuruluşlarında çalışan hâkim ve savcılar arasından Adalet Bakanı tarafından atanacak dokuz kişiden oluşan bir Komisyon kurulacaktır. Komisyon Başkanı bu üyeler arasından Adalet Bakanı tarafından belirlenecektir. Komisyon, iş durumuna göre üç üyeden oluşan heyetler halinde de çalışabilecektir. Heyetlerin başkanları Adalet Bakanı tarafından; heyetlerin oluşumu ve yokluklarında birbirlerinin yerine bakacak üyeler ile iş bölümü Başkan tarafından belirlenecektir. Başkan, Komisyonun ve heyetlerin verimli ve uyumlu şekilde çalışmasından sorumlu tutulmuştur.

Komisyon asgari yedi üyeyle, heyetler üye tam sayısıyla toplanacak; kararlar üye tam sayılarının salt çoğunluğuyla verilecektir.

Münhasıran 9/3/2023 tarihi itibarıyla Anayasa Mahkemesinde derdest olan bireysel başvurular, başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle verilen kabul edilemezlik kararının tebliğinden itibaren üç ay içinde yapılacak müracaat üzerine Komisyon tarafından incelenecektir.

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Bu alacak ve tazminatla ilgili itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları hakkında birinci cümle hükmü uygulanacaktır.

Bahsi geçen Kanun’un tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

2.Olağanüstü Hal Kapsamında Yargı Alanında Alınan Tedbirlere İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmıştır

Olağanüstü Hal Kapsamında Yargı Alanında Alınan Tedbirlere İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (Kararname Numarası: 139) (“Kararname”), 5 Nisan 2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Kararname’ye göre yargı alanında alınan tedbirler:

a) Adıyaman il merkezi ile Çelikhan ve Samsat ilçeleri; Gaziantep ili Nurdağı ilçesi; Hatay il merkezi ile Antakya, Defne, İskenderun, Arsuz, Belen, Samandağ ve Yayladağı ilçeleri; Kahramanmaraş il merkezi ile Dulkadiroğlu, Onikişubat, Afşin, Elbistan, Ekinözü, Nurhak, Göksun, Pazarcık ve Çağlayancerit ilçeleri; Malatya il merkezi ile Battalgazi, Yeşilyurt, Arguvan, Kale, Yazıhan, Akçadağ ile Doğanşehir ilçeleri,

b) 6/2/2023 tarihi itibarıyla yerleşim yeri (a) bendinde belirtilen yerler olan gerçek ve tüzel kişiler,

c) 6/2/2023 tarihi itibarıyla (a) bendinde belirtilen yerlerde bürosu bulunan avukatlar,

bakımından 1/5/2023 (bu tarih dâhil) tarihine kadar uygulanmaya devam edilecektir.

Kararname yayım tarihi olan 5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Kararname’nin tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

3.Çevre Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmıştır

Çevre Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (“Kanun”), 5 Nisan 2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Kanun’a göre:

2872 sayılı Çevre Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

On sekiz (dâhil) grostona kadar olan tanker, gemi ve diğer deniz araçlarından kaynaklı evsel atıksuların, deterjanlı su, köpük, egzoz gazı yıkama sistemi suları vb. yıkama sularının veya katı atıkların denize boşaltılması durumunda 5.000 Türk lirası (11.146), on sekiz ilâ elli (dâhil) groston arasında olanlara 10.000 Türk lirası (22.293), elli ilâ yüz (dâhil) groston arasında olanlara 20.000 Türk lirası (44.586), yüz ilâ yüz elli (dâhil) groston arasında olanlara 30.000 Türk lirası (66.879) idari para cezası uygulanır. Yüz elli groston ilâ bin (dahil) grostona kadar olanlar için groston başına 100 Türk lirası (502,48 TL), bin ilâ beşbin (dahil) groston arasında olanlara bu miktar ve ilave her groston başına 20 Türk lirası (100,50 TL), beşbin grostondan fazla olanlara ise yukarıdaki miktarlar ve ilave her groston başına 11,59 Türk lirası (11,59 TL), idarî para cezası verilecektir.
Ancak yüzbin grostondan büyük tanker, gemi ve diğer deniz araçları için yüzbin groston esas alınarak idarî para cezası verilecektir.

4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Bu maddeye göre belirlenen OSB sınırlarının değiştirilmesi ile bu OSB’lerin diğer iş ve işlemleri bu Kanun hükümlerine tabi kılınmıştır.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

İl özel idareleri ile sermayesinin %50’sinden fazlasına sahip oldukları şirketler tarafından Avrupa Birliği ile katılım öncesi mali işbirliği çerçevesinde desteklenen projelerin finansmanı için yapılan borçlanmalar, çok taraflı yatırım ve kalkınma bankaları ile yabancı devlet kuruluşlarından doğrudan veya İller Bankası Anonim Şirketi aracılığıyla yapılan borçlanmalar (d) bendindeki miktarın hesaplanmasında dikkate alınmayacaktır.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile bunların sermayesinin yüzde ellisinden fazlasına sahip oldukları şirketler tarafından Avrupa Birliği ile katılım öncesi mali işbirliği çerçevesinde desteklenen projelerin finansmanı için yapılan borçlanmalar, çok taraflı yatırım ve kalkınma bankaları ile yabancı devlet kuruluşlarından doğrudan veya İller Bankası Anonim Şirketi aracılığıyla yapılan borçlanmalar ve Su Kanalizasyon ve Altyapı Projesi (“SUKAP”) kapsamında yürütülecek işler için İller Bankası Anonim Şirketinden yapılan borçlanmalar (d) bendindeki miktarın hesaplanmasında dikkate alınmayacaktır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 36’ncı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünün (A) fıkrasının (11) numaralı bendinde belirtilen ve merkez teşkilatında yer alan kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlikleri aynı veya benzer nitelik arz eden merkez teşkilatı kadro ve pozisyonlarında bulunan ve yeterliğe hak kazananlardan başvuruları İklim Değişikliği Başkanlığınca uygun görülenler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde İklim Değişikliği Uzmanı unvanlı kadrolara atanabilecektir. Bu maddeye göre atananların sayısı yirmiyi geçemez. Bunların bu maddede belirtilen önceki kadro ve pozisyonlarında geçirdikleri süreler bu maddeye göre atandıkları İklim Değişikliği Uzmanlığı kadrolarında geçmiş sayılacaktır.

Kanun yayım tarihi olan 5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Kanun’un tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

4.Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmıştır

Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (“Kanun”), 10 Nisan 2023 tarihli ve 32159 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Kanun’a göre:

2690 sayılı Türkiye Atom Enerjisi Kurumunun Muafiyetleri ve Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler:

Genel bütçe ve özel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde mesleğe özel yarışma sınavına tabi tutulmak suretiyle girilen ve belirli bir yetişme programı sonrası yeterlik sınavına tabi tutularak müfettiş, denetçi, denetmen ve kontrolör kadro veya pozisyonlarında yardımcılık veya stajyerlikte geçen süreler dâhil en az beş yıl görev yapmış olanlar arasından, yapılacak yazılı ve/veya sözlü sınav sonucunda başarılı olanlar, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumunun (“TENMAK”) durumlarına uygun TENMAK denetçisi pozisyonlarına atanabilecektir.

4458 sayılı Gümrük Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde, geri vermeye konu fazla tahsilatın yükümlüden kaynaklanması durumunda geri verme başvurusunun yapıldığı tarihten, diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde kanuni faiz oranında hesaplanan faiz ödenecektir.
Geri verme kararının tebliğ edildiği tarihten itibaren dört ay içerisinde idarece söz konusu kararın uygulanmaması hâlinde, ilgilinin talebi üzerine, tebliğ tarihinden ödemenin yapıldığı tarihe kadar geçen süre için geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde kanuni faiz oranında hesaplanan faiz ödenecektir.

4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Yeşil OSB’nin tanımı eklenmiştir.
Yürürlükteki imar planlarında sanayi alanı olarak belirlenmiş yerlerde, planı onaylayan idarenin görüşünün alınması ve imar planına esas jeolojik ve jeoteknik etüt yapılması kaydıyla OSB yer seçimi işlemi yapılmadan OSB alanı kesinleştirilecektir.
OSB alanı içinde Hazine veya kamu kurum ve kuruluşlarına ait arazilerin bulunması hâlinde; bu araziler, talep edilmesi ve başkaca bir sakıncası bulunmaması durumunda, 29/1/2004 tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki illerde bedelsiz devredilecektir. Diğer illerde ise 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununun 63’üncü maddesinde yer alan harca esas değerleri üzerinden peşin veya taksitle ödenmek üzere OSB’lere satılacaktır. Buna ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ile Maliye Bakanlığınca müştereken belirlenecektir. Toplu Konut İdaresi Başkanlığı mülkiyetinde bulunan stok araziler ise ilgili mevzuatına göre OSB tüzel kişiliğine tapuda devredilirken 29/4/1969 tarihli ve 1164 sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanunun 11’inci maddesinde belirtilen şerh tapuya işlenmeyecektir.
Yönetmelikte belirtilen şart ve sürelerde yatırım yapmayı taahhüt eden parsel maliklerine, kamulaştırma yapılmadan seçilen alanda OSB tarafından yer verilebilecektir.
OSB yer seçimi kesinleştirilen alanın bulunduğu büyükşehir belediyesi, il belediyesi, ilçe belediyesi, belde belediyesi, 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununa göre kurulan sanayi odası, yoksa ticaret ve sanayi odası, o da yoksa ticaret odası, il özel idaresi veya yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, konuyla ilgili mesleki kuruluş ve teşekküllerin temsilcileri Bakanlık uygun görüşüne istinaden OSB kuruluşunda yer alabilecektir. OSB kuruluşunda yer alan kurum ve kuruluşların temsilcileri ve vali tarafından imzalanmış kuruluş protokolünün Bakanlıkça onaylanması ve sicile kaydı ile OSB tüzel kişilik kazanacaktır.
Ortak kullanım alanları, OSB büyüklüğünün %5’inden az; hizmet ve destek alanları OSB büyüklüğünün %15’inden fazla olamayacaktır.
Yürürlükteki imar planlarında sanayi alanı olarak belirlenmiş yerlerde, planı onaylayan idarenin görüşünün alınması ve imar planına esas jeolojik ve jeoteknik etüt yapılması kaydıyla OSB yer seçimi işlemi yapılmadan OSB alanı kesinleştirilecektir.
Yönetmelikte belirtilen şart ve sürelerde yatırım yapmayı taahhüt eden parsel maliklerine, kamulaştırma yapılmadan seçilen alanda OSB tarafından yer verilebilir. Taahhüdü yerine getirmeyenlerin taşınmazları kamulaştırılacaktır.
Bakanlık tarafından OSB olarak sınırları kesinleştirilen alanlarda, acele kamulaştırma kararına istinaden Kamulaştırma Kanununun 27’nci maddesi kapsamında mahkemece takdir edilen taşınmaz bedelinin banka hesabına yatırılması ve acele el koyma kararı verilmesini takiben yatırımların gecikmemesini teminen, OSB tarafından altyapı inşaatı ve tahsis yapılabilir, yatırımlar için ruhsat ve izinler verilebilir. Bedel tespitine ilişkin Kamulaştırma Kanununun 11’inci maddesinin üçüncü fıkra hükmü saklıdır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenecektir.
OSB tüzel kişiliği sanayi veya hizmet destek alanında bulunan parsellerde üstyapı inşa edebilir, üretime geçme şart ve taahhüdü veren yatırımcılara parselleri üstyapılı kiralayabilir veya üstyapılı satabilecektir.
Yönetmelikle belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde, katılımcılar tesislerini üretim amaçlı olmak üzere bir veya birden fazla kiracıya kiralayabilecektir.

4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler:

Kurumun taraf olduğu dava ve takipler ile ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinde Kurum her türlü yargı harcından ve teminat gösterme yükümlülüğünden muaf tutulmuştur.

4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Kurum tarafından hazırlanacak olan iletim tarifesi; üretilen ve ithal edilen doğal gazın nakli için iletim şebekesinden yararlanan eşit durumda olan tüm kullanıcılar arasında fark gözetmeksizin uygulanacak fiyatları, hükümleri ve tarife şartlarını içerecektir. Kurum, transit iletim tarifelerini ve ihracata ilişkin iletim tarifelerini, Bakanlık görüşü alarak yurt içi iletim tarifelerinden farklı usul ve esaslara göre tespit etme yetkisine sahiptir.
Kurul; Bakanlık onayı alarak, ithalata ilişkin müracaatlarda, ithalat yapılacak ülke ile BOTAŞ’ın doğal gaz ithalat sözleşmesi bulunup bulunmadığını, piyasada rekabet ortamının oluşturulmasını, sözleşmelerden doğan yükümlülükleri ve ihracat bağlantılarını dikkate alarak belirleyeceği usul ve esaslar dahilinde talepleri değerlendirerek ithalata müsaade edebilecektir.
İthalat veya ihracat faaliyeti yapan tüzel kişilerden arz güvenliği kapsamında alınacak maddi teminatlar ile rekabetin teminine ilişkin hususlar Bakanlık görüşü alınarak Kurum tarafından yönetmelik ile düzenlenecektir.
Kanun hükümlerine uygun olarak, BOTAŞ’ın yürüttüğü faaliyetler ayrıştırılarak yatay bütünleşmiş tüzel kişi şeklinde yeniden yapılandırılıncaya kadar BOTAŞ’ın dikey bütünleşmiş tüzel kişiliği devam edecektir. BOTAŞ’ın faaliyetlerinin ayrıştırılması ve yeniden yapılandırılması amacıyla kurulacak şirketlerin işletme konusu, ticaret unvanı, sermayesi ve ortaklık yapısı ile bu kapsamda gerçekleştirilecek devir ve benzeri işlemlere dair hususlar Cumhurbaşkanı kararı ile düzenlenecektir.
Bakanlık izni ile BOTAŞ’ın doğal gaz alım sözleşmelerine konu miktarların devri veya kontrat devri yapılabilecektir. Kontrat devri süreçleri tamamlanıncaya kadar BOTAŞ bu Kanundaki piyasa payı sınırlamalarına tabi olmayacaktır.

5449 sayılı Kalkınma Ajanslarının Hizmetlerine İlişkin Kanun’da yapılan değişiklikler:

8/2/2023 tarihli ve 6785 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile olağanüstü hâl ilan edilen iller ile 15/2/2023 tarihinde genel hayata etkili afet bölgesi ilan edilen Elazığ’da bulunan il özel idareleri, belediyeler ile sanayi ve ticaret odaları, Kanunun 19 uncu maddesinin birinci fıkrasının (d) ve (e) bentlerinde belirlenen usule göre ödeyecekleri paylardan 2023 ve 2024 yılları için muaf tutulmuştur.
Olağanüstü hâl ilan edilen iller ile genel hayata etkili afet bölgesinde bulunan il özel idareleri, belediyeler ile sanayi ve ticaret odalarının muaccel borçlarına ilişkin olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı ve/veya İller Bankasınca pay borcunun kesilmesine yönelik olarak yapılan işlemler ile genel hükümler çerçevesinde kalkınma ajansları tarafından başlatılan takipler durdurulur, 2025 yılı Haziran ayı sonuna kadar muaccel borçlara faiz işletilmeyecek, ilgili kanunlarda öngörülen zamanaşımı süreleri işlemez ve bu borçların tahsiline yönelik olarak bu tarihe kadar herhangi bir işlem yapılmayacaktır. Bu maddenin yayımlandığı tarihten önce 2023 yılı için tahakkuk eden katkı payı borcunu ifa eden il özel idareleri, belediyeler ile sanayi ve ticaret odalarına, ödedikleri katkı payı faiz işletilmeksizin ya da yeniden değerlemeye tabi tutulmaksızın bu maddenin yayımlandığı tarihten itibaren 30 gün içinde ilgili kalkınma ajansı tarafından iade edilecektir.

5737 sayılı Vakıflar Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Genel Müdürlük tarafından, ekspertiz bedeli kira devir talebinde bulunan kiracıya ait olmak üzere, bağımsız ekspertiz kuruluşları tarafından hazırlanacak ekspertiz raporu ile belirlenecek kira bedeli üzerinden kira sözleşmelerinin üçüncü kişilere devrine izin verilebilecektir. Belirlenecek yeni kira bedeli mevcut kira bedelinden düşük olamayacaktır.
Tarımsal faaliyet karşılığı kiralamalarda kira süresi, tarımsal faaliyet yatırım bedeli göz önüne alınarak Genel Müdür onayı ile yirmi yıla kadar tespit edilebilecektir.
Genel Müdürlüğe ve mazbut vakıflara ait taşınmazların yatırım karşılığı uzun süreli kira sözleşmeleri işletme döneminin başında, işletme döneminin ilk yılına ait üç aylık kira bedeli tutarı kadar teminat alınacaktır. Bu teminat kira artış oranı dikkate alınarak işletme süresini müteakip her yılın ilk kira ödemesi sırasında güncellenecektir.
Yatırım karşılığı uzun süreli kiralama sözleşmelerinde; sözleşme süresinin bitiminden önce günün koşullarına göre, emsal ve rayiç bedeller gözetilerek tespit edilecek kira bedelinin yüklenici tarafından kabul edilmesi halinde sözleşme süresinin bitiminden itibaren yüklenici ile yıllık kira sözleşmesi yapılabilecektir.

6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nda yapılan değişiklikler:

Şarj ağı işletmeci lisansı iptal edilen tüzel kişi, bu tüzel kişilikte yüzde on veya daha fazla paya sahip ortaklar ile lisans iptal tarihinden önceki bir yıl içerisinde görevden ayrılmış olanlar dâhil, yönetim kurulu başkan ve üyeleri, lisans iptalini takip eden üç yıl süreyle şarj ağı işletmeci lisansı alamaz, lisans başvurusunda bulunamayacak, lisans başvurusu yapan tüzel kişiliklerde doğrudan veya dolaylı pay sahibi olamayacak, yönetim kurullarında görev alamayacaktır.

Kanun yayım tarihi olan 10 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Kanun’un tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

5.Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1)’nde Değişiklik Yapılmıştır

Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 22) (“Tebliğ”), 7 Nisan 2023 tarihli ve 32156 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Tebliğ’e göre:

17/10/2016 tarihli ve 2016/9495 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yatırımlara Proje Bazlı Devlet Yardımı Verilmesine İlişkin Kararın 12’nci maddesinin on yedinci fıkrasında, yatırım süresi asgari 10 yıl olarak belirlenen ve entegrasyonu sağlayan fazlardan oluşan yatırımlar için asgari 5 milyar TL yatırım harcamasının gerçekleştirilmesini müteakip kısmi tamamlama işleminin yapılabileceği hükme bağlanmıştır.
20/8/2016 tarihli ve 6745 sayılı Yatırımların Proje Bazında Desteklenmesi ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 80’inci maddesi kapsamında teşviklerden yararlanmasına karar verilen ve bu kapsamda sera etkisi yaratan egzoz gazı salınımını tamamen ortadan kaldıracak teknolojilerin geliştirilmesi için münhasıran Türkiye’de gerçekleştirdikleri Ar-Ge faaliyetleri sonucunda geliştirdikleri elektrik motorlu taşıt araçlarını Türkiye’de imal eden mükelleflerin, destek kararında belirlenen kadarıyla, bu yatırımları dolayısıyla bu Kanunun 32/A maddesi kapsamında hak kazandıkları yatırıma katkı tutarını, söz konusu malların ilk iktisabı dolayısıyla 31/12/2035 tarihine kadar vergi dairesine ödenen özel tüketim vergisinin, takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla bu mükelleflere kısmen veya tamamen, nakden ya da vergi borçlarına mahsuben ödenmesi suretiyle kullandırmaya Cumhurbaşkanı yetkili kılınmıştır.
13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun geçici 12’nci maddesi kapsamında yatırıma katkı tutarı, 31/12/2032 tarihine kadar azami 960 bin adet araç için kullanılmak üzere, 3’üncü maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında hak edilen yatırıma katkı tutarının %56,5’ini geçemeyecektir.
4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (II) sayılı listede yer alan “sadece elektrik motorlu olanlar” kapsamında olan ve yurt içinde imal edilen taşıtlar için iade talebi Gelir İdaresi Başkanlığının internet adresi (www.gib.gov.tr) üzerinden kurumlar vergisi yönünden bağlı olunan vergi dairesine verilecek 10/10/2013 tarihli ve 28791 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 429) ekinde yer alan standart iade talep dilekçesi ile elektronik ortamda ve takvim yılının üçer aylık dönemlerini takip eden bir ay içerisinde yapılacaktır.
İade talepleri, Tebliğin (32.2.12.1.) bölümünde belirtilen belgeler tamamlanmadıkça hüküm ifade etmez. Bu belgelerin vergi dairesine ibrazı üzerine, yurt içinde imal edilen taşıtlar için iadesi talep edilen ÖTV’nin, mükellefi tarafından ödenip ödenmediği ilgili vergi dairesi tarafından sistem üzerinden kontrol edilecektir. Bir eksiklik bulunmaması durumunda iade mükellefin talebine göre, YMM Raporu veya Vergi İnceleme Raporuna istinaden yerine getirilecektir.
Mükellefe mahsuben veya nakden yapılan iade tutarları, mükellef tarafından kurum kazancının tespitinde gelir olarak dikkate alınacağından, bu tutarların, geçici ve yıllık kurumlar vergisi beyannamelerinde "Zarar Olsa Dahi İndirilecek İstisna ve İndirimler" bölümünde yer alan "Diğer İndirim ve İstisnalar" satırında gösterilmek suretiyle kurum kazancından indirilmesi mümkündür.

Tebliğ yayım tarihi olan 7 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Tebliğ’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Tebliğ’e ilişkin Gelir İdaresi Başkanlığı (“GİB”) duyurusuna buradan ulaşabilirsiniz.

GİB tarafından hazırlanan açıklayıcı bilgi notuna buradan ulaşabilirsiniz.

6.Menkul Kıymet Tesisi Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmıştır

Menkul Kıymet Tesisi Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2023/9) (“Tebliğ”), 7 Nisan 2023 tarihli ve 32156 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Tebliğ’e göre;

Münhasıran kıyı bankacılığı yapan bankalar, İller Bankası, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası A.Ş. ve Türkiye İhracat Kredi Bankası A.Ş., aktif büyüklüğü veya menkul kıymet tesisine tabi kalemlerin büyüklükleri Merkez Bankasınca belirlenen tutarın altında olan bankalar ile 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu gereğince iradi tasfiyeye giden bankalar tasfiyenin ilân edildiği tarihten itibaren, temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilen kredi kuruluşları devir tarihinden itibaren bu Tebliğ hükümlerine tabi değildir.
Mevduat ve katılım bankalarının tabi oldukları muhasebe standartları ve kayıt düzeni esas alınarak Merkez Bankasınca belirlenen usul ve esaslara göre bankalarca gerçek ve tüzel kişi için hesaplanacak Türk lirası mevduat/katılım fonunun toplam mevduat/katılım fonu içindeki payına göre ilave veya indirimli olarak menkul kıymet tesis edilir. Menkul kıymet tesis oranı, gerçek ve tüzel kişi için hesaplanan paylardan düşük olanı;

a) Yüzde 60,00’ın altında kalan bankalar için 7 puan artırımlı,

b) Yüzde 60,00 (dâhil) ile yüzde 70,00 arasında olan bankalar için 5 puan indirimli,

c) Yüzde 70,00 ve üzerinde olan bankalar için 7 puan indirimli

uygulanacaktır.

Maddenin yürürlük tarihinden 29/12/2023 (dâhil) hesaplama tarihine kadar kullandırılan kredilerden, yıllık bileşik faiz/kâr payı oranı, birinci kademede yer alanlar için yüzde 20, ikinci kademede yer alanlar için yüzde 150 oranında menkul kıymet bloke olarak tesis edilecektir.
Tesis süresi, hesaplama tarihini takip eden ayın son cuma günü başlayarak, tesis başlangıcını takip eden altıncı ayın son cuma gününden bir önceki gün sona erecektir.

Tebliğ yayım tarihi olan 7 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Tebliğ’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

7.2023 Yılı Birinci Geçici Vergi Döneminde Uygulanacak Yeniden Değerleme Oranı Tespit Edilmiştir

Gelir İdaresi Başkanlığı (“GİB”) tarafından 2023 yılı birinci geçici vergi döneminde uygulanacak yeniden değerleme oranına ilişkin 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Sirküleri /62 (“Sirküler”), 5 Nisan 2023 tarihinde GİB’in resmi sitesinde yayımlanmıştır.

Söz konusu Sirküler’e göre 2023 yılı birinci geçici vergi döneminde uygulanacak yeniden değerleme oranı % 8,77 (yüzde sekiz virgül yetmiş yedi) olarak tespit edilmiştir.

Bahsi geçen Sirküler’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Sirküler’e ilişkin GİB duyurusuna buradan ulaşabilirsiniz.

GİB tarafından hazırlanan açıklayıcı bilgi notuna buradan ulaşabilirsiniz.

8.Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)’de Değişiklik Yapılmıştır

Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2023/10) (“Tebliğ”), 7 Nisan 2023 tarihli ve 32156 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Tebliğ’e göre:

Mevduat ve katılım bankalarının tabi oldukları muhasebe standartları ve kayıt düzeni esas alınarak Merkez Bankasınca belirlenen usul ve esaslara göre bankalarca gerçek ve tüzel kişi için hesaplanacak Türk lirası mevduat/katılım fonunun toplam mevduat/katılım fonu içindeki payına göre 6’ncı maddenin ikinci fıkrasındaki mevduat/katılım fonu ve kıymetli maden depo hesapları için belirlenen zorunlu karşılık oranlarına ilave olarak zorunlu karşılık tesis edilecektir.
Gerçek ve tüzel kişi için hesaplanan paylardan düşük olanı yüzde 60,00’ın altında kalan bankalar için 5 puan ilave edilecektir.
Gerçek veya tüzel kişi için Türk lirası mevduat/katılım fonu payı hesaplanamayan bankalarda Merkez Bankasınca belirlenen usul ve esaslar dikkate alınacaktır.

Tebliğ 28.04.2023 tarihinde yürürlüğe girecektir.

Bahsi geçen Tebliğ’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

9.Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmıştır

Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”), 7 Nisan 2023 tarihli ve 32156 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Tebliğ’e göre:

Doğal afet, genel salgın hastalık, kısmi veya genel seferberlik ilanı gibi mücbir sebeplerden dolayı özel hastanenin faaliyeti Bakanlıkça en fazla beş yıl süreyle askıya alınabilecektir.
Muayenehanenin hizmet verdiği ilde ilgili branşta hizmet vereceği özel sağlık kuruluşu bulunmaması halinde mümkün olan en yakın ilde Bakanlıkça planlama amacıyla oluşturulan ilgili komisyonlardan görüş alınarak sözleşme yapılabilecektir.
1/1/2019 tarihinden önce bu madde kapsamında Bakanlıktan ön izin almış özel hastanelerden beş yıllık ruhsatlandırma süresi sonunda ruhsat işlemlerini tamamlayamayanlara, bir kereye mahsus olmak üzere 31/12/2028 tarihine kadar ruhsatlandırma işlemlerini tamamlamak amacıyla ek süre verilecektir.
7/1/2023 tarihinden önce muayenehanesi bulunan hekimler, sözleşme yapacakları tıp merkezi ve/veya özel hastaneden en fazla ikisinde ek 5 inci maddenin birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan kadro sınırlamasından muaf tutulacaktır. Bu hekimlerin muayenehanelerini kapatmaları ve üç ay içinde aynı ya da farklı ilde tekrar açmaları şartıyla muafiyetleri devam edecektir.

Yönetmelik yayım tarihi olan 7 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Yönetmelik’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

10.Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmıştır

Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”), 7 Nisan 2023 tarihli ve 32156 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Yönetmelik’e göre:

Doğal afet, genel salgın hastalık, kısmi veya genel seferberlik ilanı gibi mücbir sebeplerden dolayı özel sağlık kuruluşunun faaliyeti Bakanlıkça en fazla beş yıl süreyle askıya alınabilecektir.
Muayenehanenin hizmet verdiği ilde ilgili branşta hizmet vereceği özel sağlık kuruluşu bulunmaması halinde mümkün olan en yakın ilde Bakanlıkça planlama amacıyla oluşturulan ilgili komisyonlardan görüş alınarak sözleşme yapılabilecektir.
7/1/2023 tarihinden önce muayenehanesi bulunan hekimler, sözleşme yapacakları tıp merkezi ve/veya özel hastaneden en fazla ikisinde ek 1 inci maddenin on ikinci fıkrasında yer alan kadro sınırlamasından muaf tutulacaktır.
7/1/2023 tarihi ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasında muayenehanesini kapatanların muafiyet hakları, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla başlayacaktır.

Yönetmelik yayım tarihi olan 7 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Yönetmelik’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

11.Rekabet Kurumu Tarafından Hazırlanan Çevrim İçi Reklamcılık Sektör İncelemesi Ön Raporu Kamuoyu Görüşüne Açılmıştır

Rekabet Kurumu (‘Kurum’) tarafından hazırlanan Çevrim İçi Reklamcılık Sektör İncelemesi Ön Raporu (‘Ön Rapor’), 07.04.2023 tarihinde Kurumun resmi internet sayfasında yayınlanmıştır.

Reklamcılık hizmetlerinin çevrim içi kanallara yönelmesinin, tedarik zincirinin işleyişinde ve rekabetçi parametrelerde birtakım değişikliklere neden olmasının sonucunda, rekabet hukukunun bu pazarlarda etkin ve doğru bir biçimde uygulanması için sektördeki dinamiklerin analiz edilmesi, sektördeki davranışsal ve/veya yapısal rekabet sorunlarının tespit edilmesi ve bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirilmesi ihtiyacı ortaya çıkmış ve bu sebeplerle de Kurum tarafından 21.01.2021 tarihinde söz konusu sektöre ilişkin inceleme başlatılmıştır.

Ön Raporda özetle;

Çevrim içi reklamcılık türleri bakımından ülkemizdeki rekabetin durumu analiz edilmiş ve bu türler arasındaki ikame ilişkisi irdelenerek; ilk olarak görüntülü reklamcılık pazarının; META, arama bazlı reklamcılık pazarının ise GOOGLE ekonomik bütünlükleri nezdinde yoğunlaşmış bir yapı arz ettiği tespit edilmiştir.
GOOGLE’ın reklam teknolojisi tedarik zincirinde sunduğu bütün hizmetlerde yüksek pazar payına sahip olduğu ve reklam teknolojisi hizmetlerinin her kategorisinde çoklu ürünler sunarak faal olmasının pazarda yoğunlaşmayı giderek artırdığı ortaya konmuştur.
GOOGLE ve META’nın çoklu ürün ve hizmetler sunarak ekosistem halinde faaliyet göstermeleri sebebiyle, gittikçe artan ürün ve hizmetleri arasındaki tamamlayıcılık ve karşılıklı bağımlılık ilişkileri değerlendirmeye alınmıştır. Tam entegre ekosistemlerin tüketicilere etkinlik kazanımları ve önemli faydalar sağlayabildiği değerlendirilmekle birlikte, ekosistem halinde faaliyet göstermenin teşebbüslere ciddi bir veri avantajı sağladığı da tespit edilmiştir. Teşebbüslerin topladıkları kullanıcı verilerinin hedefli reklamcılık aracılığıyla hizmete dönüştürülmesinin, yayıncılar, reklamverenler ve tüketiciler olmak üzere her bir paydaş bakımından önemli faydalar sağlamakla birlikte, veri toplanmasının tüketiciler nezdinde gizlilik endişelerine de neden olduğu belirtilmiştir.
Teşebbüslerin sahip oldukları ekosistem içerisinde hangi tür verileri topladıkları/işledikleri, bu çerçevede veri çeşitliliği ve boyutu bakımından rakiplerine kıyasla elde ettikleri avantajlar, verinin hangi izleme araçları ile toplandığı incelenmiş, veriyi reklamcılığın önemli bir aracı haline getiren hedefli reklamcılığın türleri, faydaları ve tüketiciler nezdinde meydana getirdiği endişelere yer verilmiştir.

Söz konusu Ön Rapora ilişkin değerlendirme ve öneriler, posta yoluyla veya reklamcilik@rekabet.gov.tr adresi üzerinden e-posta yoluyla 07.07.2023 tarihi mesai bitimine kadar Kuruma iletilebilecektir.

Ön Rapor metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Olağanüstü Hal Kapsamında Elektronik Haberleşme Alanı ile Su Yapıları Denetim Hizmetlerine İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (Kararname No:140) Yayımlanmıştır

Olağanüstü Hal Kapsamında Elektronik Haberleşme Alanı ile Su Yapıları Denetim Hizmetlerine İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (Kararname Numarası:140) (“Kararname”), 6 Nisan 2023 tarihli ve 32155 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Kararname’ye göre:

Olağanüstü hal süresince, olağanüstü hal ilan edilen illerde depremden etkilendiğini belgeleyen bireyler için tesis edilecek bir adet yeni mobil abonelikten ilk tesis özel iletişim vergisi alınmayacaktır.
6/2/2023 tarihi saat 04:17’den önceki son 24 saat içinde olağanüstü hal ilan edilen illerde hizmet alan ve/veya işletmecide kayıtlı adresi olağanüstü hal ilan edilen illerde olan abonelerin mevcut mobil aboneliklerinden üç aylık kıst telsiz ruhsatname ve kullanım ücreti alınmayacaktır.
İşletmecilerce, olağanüstü hal ilan edilen illerde depremden etkilendiğini belgeleyen abonelere 6/2/2023 (bu tarih dâhil) tarihinden itibaren düzenlenecek veya ödeme vadesi bu tarih ve sonrasına isabet eden faturalar ile olağanüstü hal süresinin sonuna kadar bu abonelere verilen hizmetler nedeniyle fatura edilecek bedellerden feragat edilmesi halinde feragat edilen fatura bedeli 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 322’nci maddesi kapsamında alacak kabul edilecektir.
Olağanüstü hal süresince, olağanüstü hal ilan edilen illerde depremden etkilendiğini belgeleyen abonelere 6/2/2023 (bu tarih dâhil) tarihinden itibaren sıfır bedelli düzenlenen hizmet faturalarında emsal bedel, 213 sayılı Kanunun 267’nci maddesi kapsamında sıfır olarak dikkate alınacaktır.
Olağanüstü hal ilan edilen illerde, elektronik haberleşme hizmetlerinin sunumuna yönelik olarak elektronik haberleşme cihaz ve altyapıları için işletmeciler tarafından yapılan elektrik enerjisi talepleri, başvuruya konu yerde mevcut bir elektrik şebekesi bulunması halinde, başvuru sahibinin işletmeci olduğunu tevsik eden belge haricinde başkaca bilgi ve belge aranmaksızın derhal karşılanacaktır.
Olağanüstü hal ilan edilen illerde inşaat halindeki hidroelektrik santral tesislerinin deprem sebebiyle inşaat faaliyetlerine devam edilememesi durumunda, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü ilgili bölge müdürlüğüne, çalışılamayacak dönemleri kapsayacak şekilde hazırlanan iş programının sunulması ve bölge müdürlüğünce iş programının onaylanması durumunda, bu tesisler için 6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanunun ek 6’ncı maddesine göre alınması gereken su yapıları denetim masrafı alınmayacaktır.

Kararname 6/2/2023 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Kararname’nin tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

13.Cazibe Merkezleri Programı Kapsamında Yatırımların Desteklenmesi Hakkında Kararda Değişiklik Yapılmıştır

Cazibe Merkezleri Programı Kapsamında Yatırımların Desteklenmesi Hakkında Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanı Kararı (Karar Sayısı:7028) (“Karar”), 5 Nisan 2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Karar’a göre:

Karar kapsamındaki destek unsurlarından yararlanan yatırım harcamaları, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının desteklerinden yararlanamayacaktır. Diğer kamu kurum ve kuruluşlarının desteklerinden yararlanılan veya yararlanılacak yatırım harcamaları için, bu Karar kapsamındaki desteklerden yararlanmak üzere Bakanlığa müracaat edilemeyecektir. Bu madde hükmüne aykırı davranılması halinde, bu Karar kapsamında yararlanılan destekler ilgili mevzuat çerçevesinde geri alınacaktır. Ancak, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının sadece sübvansiyonlu kredi desteğinden veya yatırım kapsamında kullanılan krediyle ilgili başka bir desteğinden yararlanan yatırımlar, söz konusu krediye bu Karar kapsamında yer alan faiz veya kâr payı desteği sağlanmaması kaydıyla, bu Karar kapsamındaki diğer destek unsurlarından yararlandırılabilecektir.

6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler dolayısıyla genel hayata etkili afet bölgesi kabul edilen ve EK-2’de yer alan ilçelerde gerçekleştirilecek asgari 1 milyon 500 bin TL tutarındaki yatırımlar, dördüncü fıkrada belirtilen hususlar dikkate alınarak 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında sağlanan destek unsurlarından 6’ncı bölge şartlarında, 6’ncı bölgede uygulanan oran ve sürelerle yararlanacaktır. Ancak, bu madde kapsamında değerlendirilen yatırımlar için faiz veya kâr payı desteği sabit yatırım tutarının yüzde onunu aşmamak kaydıyla otuz milyon Türk Lirasını geçemeyecektir.
Deprem nedeniyle hasar gören yatırımların yerine konulması amacıyla yapılacak yatırımlarda, sigorta primi işveren hissesi desteği ve sigorta primi desteği, yatırımın tamamlanmasını müteakip, 1/8/2022-31/1/2023 tarihleri arasında (mevsimsel özellik taşıyan yatırımlarda bir önceki yıla ait mevsimsel istihdam ortalamaları dikkate alınır) Sosyal Güvenlik Kurumuna verilen aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilen ortalama işçi sayısının;

Depremlerle yıkılan veya hasar nedeniyle sonrasında yıkılmasına karar verilen tesislerde tamamı ilave istihdam,
Ağır hasarlı tesislerde yüzde yirmi beşi mevcut istihdam, yüzde yetmiş beşi ilave istihdam,
Orta hasarlı tesislerde yüzde ellisi mevcut istihdam, yüzde ellisi ilave istihdam,
Az hasarlı tesislerde yüzde yetmiş beşi mevcut istihdam, yüzde yirmi beşi ilave istihdam,
Hasarsız tesislerde yüzde doksanı mevcut istihdam, yüzde onu ilave istihdam, kabul edilerek uygulanacaktır.

Orta hasarlı, az hasarlı ve hasarsız tesislerde sigorta primi işveren hissesi desteği ve sigorta primi desteği toplamının sabit yatırım tutarına oranı yüzde iki yüzü geçemeyecektir.

Karar yayım tarihi olan 5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Karar’ın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

14.Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmıştır

Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”), 5 Nisan 2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Yönetmelik’e göre yükümlünün asli faaliyet alanı ile ilgili mevzuatta müşteri ile yüz yüze gelinmeksizin kimliğinin doğrulanmasına imkân verecek yöntemlerle sözleşme kurulmasına cevaz verilmiş olması halinde, gerçek kişi veya ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilerle sürekli iş ilişkisi tesisinde müşteri kimliğinin doğrulanması amacıyla uzaktan kimlik tespiti yöntemleri kullanılabilecektir. Hazine ve Maliye Bakanlığı (“Bakanlık”), uzaktan kimlik tespitinde müşteriye ilişkin esaslar, uygulanacak yöntemler ve müşterinin tanınması kapsamındaki diğer tedbirler ile uzaktan kimlik tespiti yapılabilecek diğer işlem türlerini yükümlüler itibarıyla belirlemeye yetkilidir.

Yönetmelik yayım tarihi olan 5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Yönetmelik’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

15.Türk Gıda Kodeksi Zeytinyağı ve Pirina Yağı Tebliği (Tebliğ No: 2017/26)’nde Değişiklik Yapılmıştır

Türk Gıda Kodeksi Zeytinyağı ve Pirina Yağı Tebliği (Tebliğ No: 2017/26)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Tebliğ No: 2023/23) (“Tebliğ”), 8 Nisan 2023 tarihli ve 32157 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Tebliğ’e göre:

Natürel sızma ve natürel birinci zeytinyağında kampesterol değeri için Ek-3’ün birinci bölümünde yer alan karar ağacı, natürel sızma, natürel birinci, rafine ve riviera zeytinyağı ile ham pirina, rafine pirina ve pirina yağındaki delta-7-stigmastenol değerleri için Ek-3’ün ikinci bölümünde yer alan karar ağaçları dikkate alınacaktır.
Etikette tat ve/veya kokuya ilişkin duyusal özellikler sadece natürel sızma ve natürel birinci zeytinyağı için kullanılacaktır. Bu amaçla, sadece bu Tebliğin Ek-2’sinin ikinci bölümünde yer alan duyusal özelliklere ilişkin ifadeler; 20/11/2014 tarihli ve 29181 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Zeytinyağı ve Pirina Yağı Analiz Metotları Tebliği (Tebliğ No: 2014/53)’nin duyusal özelliklere ilişkin Ek-11’inde yer alan metoda göre değerlendirilmiş olması koşuluyla kullanılacaktır.
Bu maddeyi ihdas eden Tebliğin yayımı tarihinden önce piyasaya arz edilen ve tavsiye edilen tüketim tarihi 31/12/2024 tarihine kadar olan rafine ve riviera zeytinyağlarından, Delta-7-Stigmastenol değeri %0,5 ile %0,8 aralığında olanlar, diğer tüm parametrelerin bu Tebliğde yer alan değerlere uygun olması koşulu ile raf ömrü boyunca piyasada kalmaya devam edebilecektir.

Tebliğ yayım tarihi olan 8 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Tebliğ’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.