Duyurular
Akıllı Gözlüklerin Veri Koruma Bakımından Doğurduğu Zorluklara İlişkin EDPB Bildirisi Yayımlanmıştır
Avrupa Veri Koruma Kurulu (“EDPB”) tarafından 13 Ekim 2026 tarihinde Akıllı Gözlüklere İlişkin 1/2026 Sayılı Bildiri kabul edilmiş ve “Bağlantılı Bakış: Akıllı Gözlükler Çağında Video Kaydı, Gözetim ve Delillerin Yönetimi” başlıklı rapor yayımlanmıştır.
Rapor, Uzman Havuzu (“SPE”) Programı kapsamında hazırlanmıştır. Bildiri kapsamında, akıllı gözlüklerin giderek yaygınlaşması ve daha sık kullanılmaya başlanmasıyla ortaya çıkan kişisel verilerin korunmasına ilişkin riskler ele alınmıştır. Bu cihazlar iletişim, yardım ve inovasyon alanlarında yeni fırsatlar sunmakla birlikte, kişisel verilerin ve bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin korunması bakımından önemli endişelere yol açmaktadır.
Bildiri kapsamında özellikle aşağıdaki hususlar vurgulanmıştır:
- Akıllı gözlük kullanan kişinin Genel Veri Koruma Tüzüğü (“GDPR”) kapsamında veri sorumlusu sayılıp sayılmayacağı, cihazın kullanım biçimine göre belirlenmektedir. Fotoğraf veya videoların herkese açık sosyal medya hesaplarında paylaşılması ya da cihazların resmî, mesleki veya siyasi faaliyetler kapsamında kullanılması hâlinde kullanıcı veri sorumlusu olarak değerlendirilebilmektedir. Buna karşılık, aile üyelerinin veya arkadaşların kaydedilmesi ya da cihazların özel bir bağlamda kişisel çeviri amacıyla kullanılması gibi tamamen kişisel veya ev içi faaliyetler, ev içi faaliyet istisnası kapsamında değerlendirilebilmektedir. Bununla birlikte, GDPR’nin uygulanmadığı durumlarda dahi akıllı gözlüklerin kullanımı ceza hukuku, medeni hukuk ve iş hukuku ile sektöre özgü diğer mevzuat hükümlerine tabi olabilmektedir.
- Bağlantılı uygulama veya hizmetlerin üreticileri ve sağlayıcıları, kendi veri koruma yükümlülüklerini kullanıcılara devredememektedir. Uygulanabilir veri koruma mevzuatına uyum sağlanmalı ve kişisel verilerin daha sonraki işleme faaliyetlerinin, verilerin ilk toplandığı amaçla uyumlu olması temin edilmelidir.
- Şeffaflık, akıllı gözlüklerin yol açtığı temel veri koruma sorunlarından biri olarak belirlenmiştir. Cihazların dışarıdan sıradan gözlükler gibi görünmesi ve fark edilmeden kullanılabilmesi nedeniyle çevrede bulunan kişiler, kişisel verilerinin işlenip işlenmediği, verilerin kim tarafından ve hangi amaçlarla işlendiği konusunda bilgi sahibi olmayabilmektedir. Bu sorunun giderilmesi amacıyla görünür LED ışıkları, sesli sinyaller, sesli etkinleştirme uyarıları, gizliliği gözeten akıllı telefon bildirimleri veya ayırt edici tasarımlar gibi açık ve güvenilir kayıt göstergelerinin kullanılması teşvik edilmiştir.
- Hastaneler, okullar ve iş yerleri gibi hassas ortamlarda akıllı gözlüklerin kullanılması ve kayıtların sosyal medyada paylaşılması konusunda özel endişeler dile getirilmiştir. Ayrıca çocukların bu cihazları kullanmaları veya başkaları tarafından kaydedilmeleri durumunda karşılaşabilecekleri riskler vurgulanmıştır.
- Bireylerin akıllı gözlüklerin ne zaman kullanıldığını ve kişisel verilerinin nasıl işlendiğini anlayabilmelerini sağlamak amacıyla sektörel standartların geliştirilmesi ve farkındalık artırıcı tedbirlerin alınması teşvik edilmiştir.
- Buna ek olarak, “Bağlantılı Bakış: Akıllı Gözlükler Çağında Video Kaydı, Gözetim ve Delillerin Yönetimi” başlıklı rapor, Fransa Veri Koruma Otoritesinin önerisi üzerine EDPB tarafından SPE Programı kapsamında hazırlatılmıştır. Raporda akıllı gözlüklerin kullanım biçimleri, gizlilik üzerindeki etkileri ve toplumsal açıdan kabul edilebilirliği incelenmiştir. Bu kapsamda, kullanıcıların deneyimleri ile cihazları kullanmayan kişilerin ilgili risklere ilişkin algıları değerlendirilmiş ve görüşmelerden elde edilen gerçek yaşam örneklerine yer verilmiştir.
- Araştırma bulguları, akıllı gözlüklerin kişiler arası gözetim ve delillerin toplanması ve yönetilmesi amacıyla kullanılabildiğini göstermektedir. Ayrıca, bireylerin bu cihazları etkin biçimde kullanabilme becerilerindeki farklılıkların, cihazları kullanan kişiler ile kaydedilen kişiler arasında güç dengesizliklerine yol açabildiği belirtilmiştir.
Bildiri ile kullanıcılara, üreticilere ve hizmet sağlayıcılara yönelik ön bilgilendirme ve rehberlik sağlanması ve akıllı gözlüklerin beraberinde getirdiği veri koruma riskleri hakkında farkındalığın artırılması amaçlanmaktadır.
Raporun tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.
Saygılarımızla,
Zümbül Hukuk ve Danışmanlık
İnternet sitemizde bulunan her türlü bilgi ve belge Avukatlık Kanunu ve ilgili diğer mevzuat ile Türkiye Barolar Birliği’nin Avukatlık Meslek Kuralları dikkate alınarak Zümbül Hukuk ve Danışmanlık tarafından yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, bu yayınlarda kesinlikle reklam ve/veya ticari amaç güdülmemiştir. İnternet sitemizdeki her türlü bilgi ve belge genel geçer nitelikte olup hiçbir suretle bu yayınların eksiksiz, doğru, güncel ve güvenilir olduğu garanti ve taahhüt edilmemektedir. İnternet sitemizde yer verilen yayınlardaki bilgilerle ilgili olarak bir avukata/uzmana danışmadan söz konusu bilgi ve belgelere dayanılarak hareket edilmemelidir. İnternet sitemizdeki yayınlarda yer verilen linkler kamuya açık kaynaklardan elde edilerek yalnızca ziyaretçilerin diğer bilgi ve belgelere ulaşmasını kolaylaştırmak amacıyla bulunmaktadır. Bu linkler hiçbir şekilde link verilen kişi, kurum ve kuruluşları tavsiye ve/veya onay anlamına gelmemektedir. İnternet sitemizdeki yayınlar hiçbir şekilde hukuki danışmanlık sunulması veya internet sitemize herhangi bir suretle ulaşan ziyaretçiler ile avukat-müvekkil ilişkisi oluşturulduğu anlamına gelmemektedir.
Türkçe
English