Anayasa Mahkemesi İş Sözleşmesiyle Daha Sıkı İlişkili Hukuk İncelenmeden Verilen Süre Aşımı Kararlarının Mahkemeye Erişim Hakkını İhlal Ettiğine Hükmetmiştir

Anayasa Mahkemesi Başkanlığı (“AYM”) tarafından verilen 2024/70460 başvuru numaralı ve 24.12.2025 tarihli karar (“Karar”) 16 Mart 2026 tarihli ve 33198 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

Karar'da özetle aşağıdaki hususlara yer verilmiştir:

• Başvuru, yurt dışında işçi olarak çalışmakta iken iş sözleşmeleri feshedilen başvurucular tarafından açılan işçilik alacakları davalarının, hak düşürücü süre veya zamanaşımı nedeniyle reddedilmesi üzerine mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
• Yerel mahkeme tarafından  uyuşmazlıklarda uygulanması gereken hukukun işçilerin fiilen çalıştıkları ülke hukuku olduğu sonucuna ulaşılmış; bu hukukta öngörülen dava açma sürelerinin geçtiği gerekçesiyle davaların reddine karar verilmiştir.
• Başvurucular, uyuşmazlık bakımından Türk hukukunun daha sıkı ilişkili hukuk olduğunu, çalıştıkları ülke hukukunu bilmelerinin fiilen mümkün olmadığını ve içtihat değişikliği nedeniyle olumsuz olarak etkilendiklerini ileri sürmüştür.
• Anayasa Mahkemesi, başvuruyu adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkı çerçevesinde incelemiştir.
• Karar’da, yabancılık unsuru taşıyan iş sözleşmelerine uygulanacak hukukun belirlenmesinde 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 27. maddesi çerçevesinde değerlendirme yapılması gerektiği belirtilmiştir.
• Anayasa Mahkemesi, 5718 sayılı Kanun’un 27. maddesine ilişkin iptal kararı ile ortaya koyduğu ilkeleri hatırlatarak iş sözleşmesiyle daha sıkı ilişkili hukukun işçi lehine daha yüksek koruma sağlayabileceğini vurgulamıştır.
• Bu kapsamda, daha sıkı ilişkili hukukun tespitinde tarafların tabiiyeti, sözleşmenin dili ve imzalandığı yer, işin ifa edildiği işyeri, işçinin tabi olduğu sosyal güvenlik sistemi, tarafların yerleşim yerleri ile sosyal ve hukuki ilişkilerinin yoğunlaştığı ülke gibi unsurların dikkate alınması gerektiği ifade edilmiştir.
• Somut olaylarda derece mahkemelerinin iş sözleşmesiyle daha sıkı ilişkili bir hukukun bulunup bulunmadığını değerlendirmediği ve bu yönde yeterli bir inceleme yapmadığı tespit edilmiştir.
• Anayasa Mahkemesi, daha sıkı ilişkili hukuk araştırmasının yapılmaması nedeniyle başvurucuların mahkemeye erişim hakkına yapılan müdahalenin ölçüsüz olduğu ve başvuruculara katlanılması güç bir külfet yüklediği sonucuna ulaşmıştır.
• Bu doğrultuda Anayasa Mahkemesi tarafından Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.
• Karar'da ayrıca, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasına hükmedilmiş; yeniden yargılamanın yeterli giderim sağlayacağı gerekçesiyle tazminat talepleri reddedilmiştir. 
• Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddia ise başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez bulunmuştur.

Karar’ın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Saygılarımızla,

Zümbül Hukuk ve Danışmanlık

info@zumbul.av.tr

İnternet sitemizde bulunan her türlü bilgi ve belge Avukatlık Kanunu ve ilgili diğer mevzuat ile Türkiye Barolar Birliği’nin Avukatlık Meslek Kuralları dikkate alınarak Zümbül Hukuk ve Danışmanlık tarafından yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, bu yayınlarda kesinlikle reklam ve/veya ticari amaç güdülmemiştir. İnternet sitemizdeki her türlü bilgi ve belge genel geçer nitelikte olup hiçbir suretle bu yayınların eksiksiz, doğru, güncel ve güvenilir olduğu garanti ve taahhüt edilmemektedir. İnternet sitemizde yer verilen yayınlardaki bilgilerle ilgili olarak bir avukata/uzmana danışmadan söz konusu bilgi ve belgelere dayanılarak hareket edilmemelidir. İnternet sitemizdeki yayınlarda yer verilen linkler kamuya açık kaynaklardan elde edilerek yalnızca ziyaretçilerin diğer bilgi ve belgelere ulaşmasını kolaylaştırmak amacıyla bulunmaktadır. Bu linkler hiçbir şekilde link verilen kişi, kurum ve kuruluşları tavsiye ve/veya onay anlamına gelmemektedir. İnternet sitemizdeki yayınlar hiçbir şekilde hukuki danışmanlık sunulması veya internet sitemize herhangi bir suretle ulaşan ziyaretçiler ile avukat-müvekkil ilişkisi oluşturulduğu anlamına gelmemektedir. İnternet sitemizdeki tüm içerikler Zümbül Hukuk ve Danışmanlık mülkiyetindedir ve hiçbir içerik yazılı izin alınmaksızın kopyalanamaz, çoğaltılamaz ve atıf yapılmadan kullanılamaz.